მეცნიერებმა ფარაონ ამენჰოტეპ I-ის მუმიფიცირებული სხეული კომპიუტერული ტომოგრაფიის სკანირების მეშვეობით შეისწავლეს
საქართველო, თბილისი - 22:25 | 28.12.2021 ნანახია: 1653
ძველი ეგვიპტის ფარაონის ამენჰოტეპ I-ის მუმიფიცირებული სხეულის შესწავლა კომპიუტერული ტომოგრაფიის სკანირების მეშვეობით მოხდა. მეცნიერებმა მის შესახებ ბევრი რამ შეიტყვეს.
მუმია ამენჰოტეპ I-ისა, რომელიც ეგვიპტეს ჩვენს ერამდე 1525-1504 წლებში მართავდა, დეილ-ელ-ბაჰრიში 140 წლის წინ აღმოაჩინეს. მაშინ არქეოლოგებს მუმია არ გაუსნიათ, რათა არ დაეზიანებინათ ნიღაბი და ტილოს ელემენტები, რომელშიც ცხედარი იყო გახვეული.
თუმცა, მაღალი ტექნოლოგიები მეცნიერებს მუმიის შესწავლაში დაეხმარა, ისე, რომ არ დაზიანებულა სხეული. მეცნიერებმა ამენჰოტეპ I-ის სკანირებით ფარაონის შესახებ უამრავი ინფორმაციისა და მისი დაკრძალვის დეტალების შესახებ შეიტყვეს.
როგორც კაიროს უნივერსიტეტის რადიოლოგიის პროფესორი და კვლევის წამყვანი ავტორი საჰარ სალიმი ჟურნალში Frontiers in Medicinе გამოქვეყნებულ პუბლიკაციაში წერს, გაირკვა, რომ ამენჰოტეპ I 35 წლის ასაკში გარდაიცვალა.
„ის იყო დაახლოებით 169 სმ სიმაღლის, ჰქონდა წინადაცვეთა და კარგი კბილები. მის ტანსაცმელზე აღმოვაჩინეთ 30 თილისმა და უნიკალური ოქროს ქამარი, ოქროსივე მძივებით. როგორც ჩანს, ამენჰოტეპ I ფიზიკურად ჰგავდა თავის მამას: მას ჰქონდა წვეტიანი ნიკაპი, პატარა, ვიწრო ცხვირი, ხვეული თმა და ოდნავ წინ წამოწეული ზედა კბილები“, - განუცხადა საჰარ სალიმმა სააგენტო PA Media-ს.
პროფესორმა სალიმმა აღნიშნა, რომ მკვლევარებს არ აღმოუჩენიათ რაიმე ჭრილობა ან დაავადებისგან გამოწვეული სხეულის დეფორმაცია, რაც მათ ფარაონის სიკვდილის მიზეზის დადგენაში დაეხმარებოდა.
ასევე, მკვლევარებმა აღმოაჩინეს, რომ ამენჰოტეპ I პირველი ფარაონი გახდა, რომელიც მკერდზე გადაჯვარედინებული ხელებით დაკრძალეს და მუმიფიცირების დროს ტვინი არ ამოუღეს.
სკანირებამ ასევე აჩვენა, რომ მუმიას უამრავი ტრავმა მიაყენეს მძარცველებმაც.
ამის გარდა, მეცნიერებმა გაარკვიეს, რომ მუმიის აღდგენისას ქურუმებმა მოწყვეტილი თავი და კისერი სხეულს სელის ლენტით მიამაგრეს, დაფარეს მუცლის წინა კედლის დეფექტი ქსოვილის სახვევით და მის ქვეშ ორი თილისმა მოათავსეს, მოგლეჯილი მარცხენა ხელი კი სხეულზე მიაბეს.
სალიმი ფიქრობს, რომ სკანირებისას სხეულზე აღმოჩენილი ძვირფასეულობა და თილისმები უარყოფენ თეორიას იმის შესახებ, რომ ქურუმებს შეეძლოთ მათი მოხსნა მემკვიდრე ფარაონებისთვის გადასაცემად.
ამენჰოტეპ I-ის მუმია ქურუმებმა დეირ-ელ-ბაჰრიში, სამარხებისა და ტაძრების კომპლექსში გადაასვენეს, რათა მისი უსაფრთხოება დაცული ყოფილიყო.
პოლიტიკა
- იუსტიციის მინისტრის თანამდებობას პაატა სალია დაიკავებს
- რეგიონული განვითარების მინისტრის თანამდებობას გრიგოლ ლილუაშვილი დაიკავებს
- სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურს ანრი ოხანაშვილი უხელმძღვანელებს
- დღეს ისევ საფრთხეშია სისხლით მოპოვებული თავისუფლება, ისევ ქართველი ხალხის ერთსულოვნების დროა, ჩვენ ვართ ერი, დაბადებული გამარჯვებისთვის და გარდაუვლად ასე იქნება - მამუკა ხაზარაძე
საზოგადოება
- გზა ფერადი, დამოუკიდებელი ცხოვრებისკენ - „თეგეტა ჰოლდინგი“ „აუტიზმის ეროვნული ცენტრის“ მხარდამჭერია
- ექიმების საერთაშორისო დღეს „ვოლვო ქარ საქართველომ“ სამედიცინო სფეროს წარმომადგენლებს ტრადიციულად უმასპინძლა
- განათლება ძალადობის წინააღმდეგ - „მირაბალდები“ Tegeta.care-ზე
- ჩემთვის, გიორგის და სხვა დაღუპული სამხედროების, პოლიციელების, სამოქალაქო პირების ტრაგიკულად შეწყვეტილ სიცოცხლეზე პასუხისმგებლი არის მხოლოდ რუსეთი - მაკა ჩიკვილაძე
სამართალი
- სამეგრელოს პოლიციამ განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ნარკოტიკი ამოიღო - დაკავებულია ბელარუსის მოქალაქე
- შსს-მ ”ქურდულ სამყაროსთან” კავშირში მყოფი 7 პირი დააკავა
- მიხეილ სააკაშვილს საზღვრის უკანონო კვეთის საქმეზე 4 წლითა და 6 თვით პატიმრობა მიესაჯა, განაჩენთა ერთობლიობით კი სასჯელის ვადად 12 წელი და 6 თვე განესაზღვრა
- ანატოლი გიგაური მოსამართლემ კვლავ პატიმრობაში დატოვა
მსოფლიო
- რუსეთის ძალებმა ხარკოვზე მასირებული იერიში მიიტანეს, დაშავდა 8 ადამიანი
- სენატმა ნატო-ში აშშ-ის ელჩის თანამდებობაზე მეთიუ უიტაკერის კანდიდატურა დაამტკიცა
- დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციაში ამბობენ, რომ უახლოეს თვეებში უკრაინაში ცეცხლის შეწყვეტა შეუძლებელი იქნება - Reuters
- ილონ მასკის კომპანია X, თურქი ოპოზიციონერების, ჟურნალისტებისა და სტუდენტების 700-ზე მეტი ანგარიშის დაბლოკვაზე უარს ამბობს
კონფლიქტები
- ოკუპირებულ აფხაზეთში ე.წ. პარლამენტიდან რუსეთთან „საინვესტიციო ხელშეკრულების“ ე.წ. კანონპროექტის გატანისთვის ემზადებიან
- რუსეთმა ოკუპირებულ აფხაზეთს დაფინანსება შეუჩერა
- რუსეთის საოკუპაციო ძალების მიერ სოფელ დირბის მიმდებარედ, უკანონოდ დაკავებული საქართველოს ორი მოქალაქე თავისუფალია - სუს-ი
- ოკუპირებულ აფხაზეთში მი-24 ჩამოვარდა
ბიზნესი
- „მოემზადე“ – „თეგეტა მოტორსის“ ახალი სეზონური კამპანია
- „თეგეტა მოტორსში“ ზეთის, აკუმულატორისა და საბურავის შეცვლა 20 წუთშია შესაძლებელი
- ახალი ბრენდები, თანამედროვე შოურუმები და გაყიდვების გაზრდილი მაჩვენებლები - როგორი იყო Tegeta Cars-ის 2024
- „თეგეტას“ თურქეთის საავტომობილო ინდუსტრიის ექსპორტიორთა ასოციაცია ეწვია
თავდაცვა
- სუ-25-ის კატასტროფის ადგილზე, საგამოძიებო და საპროცესო მოქმედებები დასრულებულია - თავდაცვის სამინისტრო
- საქართველო პოლონეთისგან საზენიტო-სარაკეტო კომპლექსს შეისყიდის
- წლის ბოლომდე გამოვუშვებთ ქართული წარმოების უპილოტო საფრენ აპარატებს - ჯუანშერ ბურჭულაძე
- აშშ საქართველოს რუსეთის წინააღმდეგ თავდაცვის გასაძლიერებლად $35 მილიონს გამოუყოფს
სპორტი
- საქართველოს ნაკრები ერთა ლიგის პლეი ოფში სომხეთს შეხვდება
- საქართველოს ნაკრებმა ჩეხეთი დიდი ანგარიშით დაამარცხა
- საქართველოს ეროვნული ნაკრები ერთა ლიგის გათამაშებისთვის ემზადება
- თუშიშვილი ვერც გუნდურ შეჯიბრებაში მიიღებს მონაწილეობას, ქართველ ძიუდოისტს ეკრძალება სხვა ტურნირებზე გამოსვლაც, ვიდრე კომისია საბოლოო გადაწყვეტილებას მიიღებს